Rodzaj żyworódek zawiera wiele gatunków, jeśli chodzi o gatunki lecznicze, w Polsce znane są 2 gatunki: Kalanchoe pinnata oraz Kalanchoe daigremontiana.
Ten artykuł dotyczy tylko gatunków leczniczych Kalanchoe pinnata oraz Kalanchoe daigremontiana.
Żyworódka ma wiele zastosowań, nawet więcej niż aloes.
Uprawa Żyworódki
Żyworódka pochodzi z ciepłego klimatu, nie wytrzymuje mrozu, w Polsce hodowana jest w pomieszczeniu jako roślina doniczkowa.
Z mojej obserwacji wynika, że żyworódka pinnata jest łatwo atakowana przez mszyce oraz słabo wytrzymuje niskie temperatury. Żyworódka daigremontiana u mnie nie choruje na mszyce oraz lepiej sobie radzi w niskich temperaturach, przeżywa nawet w piwnicy oraz łatwiej się rozmnaża, a właściwie sama się rozmnaża, ponieważ gdy małe rozmnóżki na brzegach liści spadają na ziemię, ukorzeniają się i powstają małe sadzonki. W przypadku żyworódki pinnata musimy sami wyhodować sadzonki.
Żyworódka ma grube liście, ma zdolność magazynowani wody (należy do sukulentów), dlatego potrafi przetrwać suszę. Nie należy jej często podlewać, nadmiar wody może doprowadzić do gnicia korzeni. W okresie letnim wystarczy podlewać raz na tydzień, w okresie zimowym można ograniczyć do podlewania raz na 2 tygodni.
Do uprawy ja stosuję tylko ziemię z kompostownika, nie stosuję żadnych odżywek czy nawozów sztucznych, a moje żyworódki rosną pięknie aż miło!
Zastosowanie Żyworódki
Żyworódka może być stosowana zarówno zewnętrzne jak i wewnętrzne w różnej postaci: świeże liście, sok, sok konserwowany spirytusem, nalewka spirytusowa, maść, mikstura, miodek.
Świeże liście
– Zjadając codziennie kilka razy na dobę kawałek liścia żyworódki wzmocnimy odporność organizmu oraz zapobiegniemy chorobom gardła i grypie.
– Osobom chorującym na żołądek polecam na pół godziny przed jedzeniem żuć kawałek świeżego liścia.
– Przy zapaleniu oczy możemy kropić 1-2 kropli do oka lub gnieść kawałek świeżego liścia w palcach i wyciskać sok prosto do oka (podobny efekt uzyskujemy w przypadku liścia babki szerokolistnej).
– żucie kilku liścia żyworódki pomaga pijanemu wytrzeźwieć.
– Przy zapaleniu dziąseł lub bólu zęba: żuć powoli kawałek liścia po stronie bolącego zęba.
– częste żucie kawałka świeżego liścia likwiduje nieprzyjemny zapach z ust.
– Przy ranach, zadrapaniach, skaleczeniach, kontuzjach i obrzękach: zastosować świeży liść jako kompres lub przyłożyć bezpośrednio na skórę. Należy uprzednio zdjąć z liścia cieniutką błonkę, można też lekko zgnieść liść lub zadrapać powierzchnię liścia. Po nałożeniu na skórę, przykryć folią i owinąć bandażem, zmieniać kompres co 4- 5 godzin aż do zagojenia.
– Angina: żuć powoli kawałek liścia kilka razy po jedzeniu.
– Utrata głosu, chrypka: żuć powoli kawałek liścia kilka razy po jedzeniu.
– Krwawienie z dziąseł: wolno żuć liść i trzymać go w ustach co najmniej przez 15 minut rano i wieczorem.
– Paradontoza: wolno żuć liść kilka razy dziennie oraz pić trzy razy dziennie po 20 kropli soku z żyworódki.
– Ból zęba: żuć kawałek liścia na bolącym zębie, jeśli jest ubytek, włożyć tampon nasączony sokiem.
– Kaszel: żuć liść z żyworódki kilka razy dziennie połykając sok.
Opinia profesora Ożarowskiego o żyworódce
W Wiadomościach Zielarskich (nr 4 z 1991 roku) na temat działania i zastosowania żyworódki pierzastej profesor Aleksander Ożarowski, napisał:
Działanie: Sok wyciśnięty z liści lub miazga mają wiele cennych właściwości leczniczych, stosuje się je zewnętrznie na skórę lub na błony śluzowe.
BAKTERIO-GRZYBO-WIRUSOBÓJCZE działanie – skierowane przeciw różnym drobnoustrojom chorobotwórczym występującym u ludzi i zwierząt, a niepowodującym zmian chorobowych. Badania wykazały niszczące działanie żyworódki na szczepy bakterii ropotwórczych (gronkowce, paciorkowce) i na pałeczki czerwonki, a także na wirusy w hodowlach in vitro. Eksperymentalnie udowodniono również hamowanie wzrostu niektórych pleśni i drożdży oraz ruchliwości pierwotniaków.
PRZECIWZAPALNIE – następuje hamowanie postępu procesu zapalnego, nie tylko wskutek niszczenia bakterii i rozkładu wytwarzanych przez nie toksyn, lecz także zmniejszenia miejscowego przekrwienia i obrzęku.
PRZECIWPRZESIĘKOWE – wskutek hamowania wydzielania płynu poprzez uszkodzoną skórę lub błonę śluzową, dochodzi do szybszego przejścia procesu zapalnego w fazę zanikającego sączenia.
REGENERUJĄCE – następuje przyspieszenie ziarninowania i pokrywania świeżym naskórkiem miejsc uszkodzonych, a więc intensywne gojenie z równoczesnym szybkim oczyszczaniem z ropy i zmartwiałych fragmentów tkanek. Powstałe w miejscu wygojonym blizny stają się mniej wrażliwe na czynniki zewnętrzne i mniej widoczne.
BIOSTYMULACYJNE – objawia się zwiększoną ogólną odpornością organizmu wskutek pobudzenia niektórych mechanizmów immunologicznych oraz większą odpornością skóry na urazy.
Ogólnie można powiedzieć, że Kalanchoe łączy w sobie najważniejsze właściwości liści aloesu, kwiatów rumianku i alantoliny, ale ponadto ma szczególną zdolność oczyszczania ran.
CHOROBY SKÓRY – sok z Kalanchoe stosuje się w procesach zapalnych, ropnych, nekrotycznych i zakażeniach wirusowych przebiegających powierzchniowo i w podskórnej tkance łącznej oraz w błonach śluzowych. W szczególności zaleca się w żylakowych owrzodzeniach goleni i odleżynach, trudno gojących się ranach, w mało rozległych oparzeniach I i II stopnia, owrzodzeniach różnego rodzaju, wyprzeniu bakteryjnym, stanach zapalno- wysiękowych i przetokach. Pomocniczo po zabiegach otwartych ropni, zastrzałów oraz w kompleksowym leczeniu różnych postaci róży i opryszczki zwykłej.
CHOROBY JAMY USTNEJ, GARDŁA I USZU – w zapaleniu jamy ustnej, nawet opryszczkowym, przewlekłym lub nawracającym, w nieżytowym zapaleniu dziąseł, w przyzębicy i jej zapalno- zwyrodnieniowych postaciach, w przewlekłym zapaleniu migdałków, w przewlekłym nieżycie gardła mogącym przejść w suchy nieżyt gardła. Ponadto w zmianach zapalnych i zakaźnych w przewodach słuchowych, pomocniczo w zapaleniu ucha środkowego.
CHOROBY OCZU. Przede wszystkim w leczeniu bakteryjnych i wirusowych stanów zapalnych poszczególnych elementów oka (twardówki, tęczówki, naczyniówki i siatkówki), woreczka łzowego, brzegów powiek i spojówek. Równie skutecznie leczy się oparzenia oczu, natomiast bardziej oporne są postępujące powoli procesy zwyrodnieniowe, np. barwnikowe zwyrodnienie siatkówki.
CHOROBY KOBIECE. Stany zapalne żeńskich narządów płciowych (sromu, pochwy, gruczołu przedsionkowego, szyjki macicy), zapalenie i pęknięcie sutka u karmiących matek, ropne jamy i przetoki poporodowe, nadżerki szyjki macicy.
ZABIEGI CHIRURGICZNE. Ujemne skutki czynności operacyjnych (np. zainfekowanie i trudno gojące się rany, ropnie i przetoki), długotrwałe stany zapalne i obrzęk blizn po zabiegach chirurgicznych, przeszczepach skóry i oparzeniach.
Zdanie Dr. Henryka Różańskiego o Żyworódce
Działanie fitofarmakologiczne: immunostymulujące, nasercowe, wzmacniające, odtruwające, pobudzające odnowę tkanek, remineralizujące, przeciwbakteryjne, antywirusowe, przeciwnowotworowe, krwiotwórcze, przeciwzapalne. Pobudza gojenie ran, odleżyn, oparzeń, odmrożeń, łagodzi skutki oparzeń rentgenem i słońcem. Usuwa objawy paradontozy, niszczy grzybice jamy ustnej i błon śluzowych narządów płciowych. Korzystnie działa przy hemoroidach i owrzodzeniach przewodu pokarmowego. Wzmaga odporność na infekcje. Działa cytotoksycznie i antyproliferacyjnie wobec komórek rakowych. Leczy nadżerki ginekologiczne i świąd odbytu, skuteczny w terapii zapalenia prącia (płukanki, okłady, globulki z ekstraktem). W kosmetyce: środek przeciwzapalny, rozjaśniający cerę, nawilżający/odżywczy, lekko naprężający skórę, przeciwtrądzikowy; hamujący łojotok, przeciwwysiękowy. Korzystnie działa przy trądziku różowatym i rumieniu. Likwiduje przebarwienia. Hamuje rozwój bakterii.
Wskazania: spadek odporności, osłabienie fizyczne, choroby wyniszczające, niedokrwistość, stany zapalne skóry, wypryski, trudno gojące się rany, owrzodzenia żołądka i jelit, stany zapalne jelit; osłabienie serca; nowotwory.
Wykazuje synergizm (współdziałanie potęgowane): z miodem, propolisem, mleczkiem pszczelim, tranem, olejem lnianym, olejem konopnym, aloesem, wyciągiem z borowiny, żywokostem, farbownikiem, lukrecją, pokrzywą, bluszczykiem kurdybankiem, babką szerokolistną/średnią/wąskolistną, mniszkiem, kobylakiem, jastrzębcem, pępawą, płucnicą islandzką, Marchantia, torfowcem (wyciągi z ziela świeżego), paprotką słodką, łopianem, niecierpkiem, rdestami, turzycą i agawą.
Gojąco na rany i oparzenia, wypryski działa roztarte ziele żyworódki z masłem krowim, kozim, olejem lnianym, konopnym, rokitnikowym i (lub) tranem.
Przeciwwskazania: przy równoczesnym zażywaniu glikozydów nasercowych uwzględnić nasercowy wpływ żyworódki. Nie stosować u kobiet w ciąży.